Khi nào nên can thiệp và khi nào để yên

Người mới lo nên hay can thiệp. Người nuôi lâu năm để yên nhiều hơn, và đàn của họ lại khoẻ hơn.

Ranh giới giữa hai việc này là thứ mất vài năm mới cảm được, nhưng có thể học trước.

Danh sách hai phía

Học thuộc hai danh sách này thì đỡ phân vân rất nhiều.

Vì sao để yên lại khó

Vì cảm giác không làm gì giống như bỏ mặc.

Người mới thấy đàn có vẻ kém thì muốn làm điều gì đó cho yên tâm: mở thùng xem, cho ăn, hay dời chỗ.

Nhưng mỗi việc đó đều lấy đi sức của đàn đúng lúc chúng đang cần dồn sức cho việc khác.

Hiểu rằng để yên cũng là một hành động có chủ đích, chứ không phải lười, thì dễ chấp nhận hơn.

Và nhiều người nuôi lâu năm nói rằng bài học lớn nhất của họ chính là học cách không làm gì.

Mỗi lần mở thùng tốn gì của đàn

Mở thùng là phá lớp nhựa cây đàn đã trám kín. Chúng phải đi thu nhựa cây về và làm lại.

Việc thu nhựa cây tốn công không kém thu mật hoa.

Nghĩa là một phần lực lượng phải chuyển sang việc sửa chữa thay vì kiếm ăn, trong vài ngày.

Ngoài ra tổ mất kín trong thời gian đó, nên dễ bị kiến hơn.

Biết được cái giá cụ thể này thì tự nhiên bớt mở thùng.

Can thiệp sai thời điểm

Cùng một việc, làm đúng lúc thì tốt, làm sai lúc thì hại.

Tách đàn giữa tháng 5 đến tháng 11 thì hợp lý, tách trong quãng cuối mùa khô thì thường mất cả hai.

Thu mật khi dự trữ dày thì được, thu khi đàn đang cần thì đàn suy vào mùa khó.

Cho ăn khi đàn đói thật thì cứu được, cho ăn đều đặn thì đàn ỷ lại và hút kiến.

Vì vậy câu hỏi không chỉ là có nên làm không, mà còn là có phải lúc này không.

Cách tự kiểm trước khi làm gì

Ba câu hỏi ngắn.

Đây có phải dấu hiệu rõ ràng trong danh sách cần xử lý ngay không.

Có phải đang trong mùa khó hoặc đàn mới về chưa lâu không.

Việc mình định làm có giải quyết đúng nguyên nhân không, hay chỉ để mình yên tâm.

Trả lời ba câu này thì phần lớn trường hợp sẽ thấy nên để yên.

Và nếu vẫn phân vân thì chờ thêm một tuần rồi nhìn lại. Rất ít vấn đề với đàn ong dú cần xử lý ngay trong ngày, ngoài mấy dấu hiệu đã liệt kê ở trên.

Những chỗ người nuôi hay vấp

• Mở thùng để kiểm tra cho yên tâm
• Can thiệp khi đàn chỉ đang trong nhịp mùa
• Làm đúng việc nhưng sai thời điểm

Câu hỏi thường gặp

Khi nào phải can thiệp ngay?

Có kiến, thùng đổ, ong bò không bay được, xác ong nhiều, hoặc có mùi lạ.

Khi nào nên để yên?

Trong mùa khó, đàn mới về, tổ mới tách chưa sáu tuần, hoặc cả vườn cùng chững.

Mở thùng tốn gì của đàn?

Đàn phải đi thu nhựa cây về trám lại, mất vài ngày công.

Bao lâu mở thùng một lần?

Khoảng một lần mỗi tháng vào mùa thuận, hạn chế tối đa trong mùa khó.

Làm sao biết mình đang can thiệp thừa?

Tự hỏi việc này giải quyết nguyên nhân hay chỉ để mình yên tâm.